Chủ động tìm hiểu các lưu ý khi chụp MRI (cộng hưởng từ) là bước chuẩn bị quan trọng nhất để khách hàng bước vào quy trình chẩn đoán với tâm lý an tâm, đồng thời đảm bảo chất lượng hình ảnh tối ưu. Là phương pháp chẩn đoán hình ảnh tiên tiến không sử dụng tia xạ, MRI cung cấp hình ảnh có độ phân giải cao, giúp đánh giá chi tiết cấu trúc và phát hiện chính xác các tổn thương của hệ cơ xương khớp và thần kinh. Dưới đây là toàn bộ quy trình chuẩn bị và các nguyên tắc an toàn chuẩn y khoa cần biết trước, trong và sau khi thực hiện.
1. Chụp cộng hưởng từ (MRI) là gì?
Chụp cộng hưởng từ (MRI) là kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh tiên tiến, không sử dụng bức xạ ion hóa (tia X) như phương pháp X-quang hay CT-scan.
Hệ thống vận hành dựa trên từ trường cường độ cao và sóng vô tuyến để kích thích các proton trong cơ thể, tạo tín hiệu cho máy tính tái tạo thành hình ảnh 3D chi tiết. Đây là phương pháp chẩn đoán ưu việt trong việc mô tả tổn thương tại các mô mềm, dây chằng, sụn khớp và cấu trúc tủy sống. Do không gây nhiễm xạ, chụp MRI đảm bảo an toàn, giúp bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng tổn thương và xây dựng phác đồ phục hồi chức năng hiệu quả.
2. Những lưu ý quan trọng trước khi chụp MRI
Do máy MRI sử dụng từ trường cường độ cao, việc loại bỏ yếu tố kim loại là yêu cầu bắt buộc để đảm bảo an toàn và chất lượng hình ảnh.
Sàng lọc vật dụng kim loại và thiết bị điện tử
Khách hàng không được phép mang bất kỳ thiết bị từ tính hoặc vật dụng kim loại nào vào phòng chụp. Trước khi thực hiện, kỹ thuật viên sẽ yêu cầu tháo bỏ hoàn toàn:
- Thiết bị điện tử: Điện thoại di động, đồng hồ thông minh.
- Vật dụng cá nhân: Thẻ ngân hàng, thẻ từ, chìa khóa.
- Phụ kiện: Đồ trang sức (dây chuyền, nhẫn, khuyên tai), kẹp tóc kim loại.
- Vật dụng y tế hỗ trợ: Kính mắt, răng giả tháo rời, thiết bị trợ thính.
Khai báo thiết bị y tế cấy ghép
Đây là nhóm chống chỉ định cần đặc biệt lưu ý. Khách hàng phải thông báo ngay cho bác sĩ hoặc kỹ thuật viên nếu đã từng cấy ghép các thiết bị sau:
- Máy tạo nhịp tim, máy khử rung tim.
- Van tim nhân tạo, Stent mạch máu.
- Ốc tai điện tử.
- Nẹp vít xương khớp, khớp nhân tạo kim loại…
Lưu ý: Bác sĩ sẽ dựa vào loại vật liệu (như Titanium) và thời gian cấy ghép để quyết định khả năng chụp an toàn.
Chế độ ăn uống trước khi chụp
- Không cần nhịn ăn: Áp dụng với các trường hợp chụp MRI cơ xương khớp (khớp gối, cột sống) hoặc sọ não cơ bản. Khách hàng có thể ăn uống và sử dụng thuốc như bình thường.
- Bắt buộc nhịn ăn: Áp dụng đối với chụp MRI ổ bụng, đường mật hoặc các trường hợp có chỉ định dùng thuốc đối quang/gây mê. Khách hàng cần nhịn ăn từ 4 – 6 giờ để đảm bảo an toàn kỹ thuật.
Trang phục
Khách hàng nên ưu tiên trang phục rộng rãi, không đính chi tiết kim loại (khóa kéo, cúc bấm). Tại Trung Tâm Xương Khớp Thời Đại Xanh, khách hàng sẽ được cung cấp trang phục chuyên dụng để thay trước khi vào khu vực chụp.
3. Hướng dẫn phối hợp trong quá trình chụp cộng hưởng từ
Một quy trình chụp cộng hưởng từ thường kéo dài từ 15 đến 45 phút tùy thuộc vào bộ phận cần kiểm tra. Sự hợp tác của khách hàng trong khi chụp quyết định trực tiếp đến chất lượng hình ảnh.
Hạn chế cử động trong quá trình chụp
Lồng chụp MRI rất nhạy với chuyển động. Chỉ một cử động nhỏ cũng có thể tạo ra nhiễu ảnh (artifacts), khiến hình ảnh bị mờ, ảnh hưởng đến kết quả chẩn đoán và có thể phải chụp lại. Vì vậy, hãy lựa chọn tư thế nằm thoải mái nhất ngay từ đầu, giữ cơ thể thư giãn và hạn chế cử động trong suốt quá trình chụp.
Tuân thủ hướng dẫn về nhịp thở
Đối với các trường hợp chụp vùng ngực hoặc ổ bụng, nhịp thở có thể ảnh hưởng đến chất lượng hình ảnh. Trong quá trình chụp, kỹ thuật viên sẽ hướng dẫn qua hệ thống loa và yêu cầu nín thở khoảng 10–20 giây ở những thời điểm quan trọng nhằm đảm bảo hình ảnh thu được rõ nét và chính xác.
Sử dụng thiết bị chống ồn
Trong quá trình hoạt động, máy MRI sẽ phát ra các âm thanh như tiếng “tạch tạch” hoặc tiếng rè với cường độ khá lớn. Đây là hiện tượng hoàn toàn bình thường do sự vận hành của hệ thống từ trường, không phải dấu hiệu bất thường của thiết bị. Để tăng sự thoải mái trong suốt quá trình chụp, kỹ thuật viên sẽ cung cấp chụp tai chống ồn hoặc tai nghe phát nhạc. Đồng thời, người chụp cũng được trang bị một thiết bị báo hiệu cầm tay để chủ động liên hệ với nhân viên y tế khi cần hỗ trợ.
Lưu ý khi tiêm thuốc đối quang từ
Trong một số trường hợp cần khảo sát chi tiết hơn cấu trúc mạch máu hoặc các vùng tổn thương, viêm nhiễm, bác sĩ có thể chỉ định tiêm thuốc đối quang từ (Gadolinium) qua đường tĩnh mạch. Khi thuốc được đưa vào cơ thể, có thể xuất hiện cảm giác hơi lạnh, nóng nhẹ dọc theo cánh tay hoặc vị kim loại thoáng qua trong miệng. Đây là những phản ứng sinh lý thường gặp và sẽ nhanh chóng hết sau một thời gian ngắn.
4. Theo dõi và chăm sóc sau khi chụp MRI
Quá trình hồi phục sau chụp MRI thường diễn ra nhanh chóng và hầu như không ảnh hưởng đến sinh hoạt hằng ngày.
- Trở lại sinh hoạt bình thường: Đối với các trường hợp không sử dụng thuốc an thần, người chụp có thể thay trang phục, ăn uống và quay trở lại công việc hoặc các hoạt động thường ngày ngay sau khi kết thúc quá trình chụp mà không cần lưu ý gì đặc biệt.
- Nếu có tiêm thuốc đối quang từ: Thuốc đối quang từ được đánh giá có độ an toàn cao. Sau khi chụp, nên uống đủ nước trong vòng 24 giờ tiếp theo để hỗ trợ cơ thể đào thải lượng thuốc còn lại qua đường tiết niệu một cách hiệu quả hơn.
- Nếu có sử dụng thuốc an thần: Trong trường hợp được chỉ định dùng thuốc an thần, cảm giác buồn ngủ hoặc mệt nhẹ có thể kéo dài trong một khoảng thời gian ngắn sau khi chụp. Người chụp cần nghỉ ngơi tại khu vực theo dõi cho đến khi tỉnh táo hoàn toàn và nên có người thân đi cùng để hỗ trợ việc di chuyển về nhà an toàn.
5. Hướng dẫn an toàn MRI cho các nhóm đối tượng đặc biệt
Phụ nữ mang thai và cho con bú
Mặc dù chưa có bằng chứng cho thấy từ trường của máy MRI gây hại cho thai nhi, nhưng các bác sĩ vẫn khuyến cáo thận trọng, đặc biệt là trong tam cá nguyệt đầu tiên (3 tháng đầu). Phụ nữ mang thai thường không được chỉ định tiêm thuốc đối quang từ trừ khi thực sự cần thiết. Đối với phụ nữ đang cho con bú, nếu có tiêm thuốc đối quang, nên vắt bỏ sữa trong khoảng 24 giờ sau chụp.
Người mắc hội chứng sợ không gian kín (Claustrophobia)
Việc nằm trong khoang chụp MRI có thể khiến một số người cảm thấy căng thẳng. Nếu có tiền sử sợ không gian kín, nên trao đổi với bác sĩ trước khi thực hiện.
Thời Đại Xanh sở hữu hai hệ thống cộng hưởng từ thế hệ mới của Siemens Healthineers (Đức) gồm MAGNETOM Flow Plus và MRI 1.5 Tesla MAGNETOM Flow Plus, được thiết kế với khoang chụp rộng, khối từ ngắn, hệ thống chiếu sáng tối ưu và công nghệ giảm tiếng ồn tiên tiến, giúp giảm cảm giác gò bó, tạo sự thoải mái trong suốt quá trình thăm khám. Trong trường hợp cần thiết, bác sĩ có thể chỉ định các biện pháp hỗ trợ phù hợp để quá trình chụp diễn ra thuận lợi hơn.
Người có tiền sử suy giảm chức năng thận
Thuốc đối quang từ Gadolinium được đào thải qua thận. Vì vậy, đối với khách hàng có tiền sử mắc các bệnh lý về thận, bác sĩ sẽ yêu cầu thực hiện xét nghiệm đánh giá chức năng thận (chỉ số Creatinine/eGFR) trước khi quyết định tiêm thuốc để đảm bảo an toàn tối đa cho hệ bài tiết.
Hiểu rõ quy trình và những lưu ý cần thiết sẽ giúp quá trình chụp MRI diễn ra thuận lợi, an tâm và hiệu quả hơn. Với khả năng cung cấp hình ảnh chi tiết, MRI là công cụ hỗ trợ đắc lực trong việc phát hiện sớm và đánh giá chính xác nhiều bệnh lý cơ xương khớp, thần kinh. Nếu Cô Chú, Anh Chị đang gặp tình trạng đau nhức kéo dài hoặc cần kiểm tra chuyên sâu về sức khỏe xương khớp, hãy liên hệ T Thời Đại Xanh để được tư vấn và đặt lịch thăm khám phù hợp.
